کرگیری بتن

کرگیری به عملی گفته میشود که قسمتی از سطح مقطع بتن را جدا کرده و برای آزمایش و یا اهداف دیگری از آن استفاده میشود همچنین  به آن مغزه گیری نیز گفته میشود. به طور کلی گرفتن مغزه و نمونه از بتن برای انجام آزمایش ها و بررسی های بیشتر اهداف اصلی میباشد که این عملیات دنبال میکند. اگر بخواهم مغزه گیری را دسته بندی کنیم به دو دسته کرگیری بتن و آسفات میتوان تقسیم کرد.

 

کرگیری چیست؟

کرگیری در واقع میتوان گفت فرآیندی است که در آن، قسمتی از یک مقطع  بزرگ بتن، برش داده شده و جدا می گردد. در امور مهندسی عمران  از کرگیری قبل و بعد از بتن ریزی استفاده میشود که با آزمایش از آن از کیفیت بتن اطمینان حاصل کنند. عملیات کرگیری بعد از بتن ریزی در قسمت های مختلفی انجام میشود.  از این عمل برای تعیین مقاومت فشاری،کششی، خمشی بتن همچنین بررسی تراکم موجود در آرماتورهایی که در فونداسیون ها، دال ها، ستون ها و تیرها اجرا شده اند نیز استفاده میشود

کرگیری بتن نیز، تحت عنوان آزمایش مغزه گیری، یک عملیات نمونه برداری و آزمایشی محسوب شده که از طریق آن، می توان پارامترهای کیفی بتن مانند مقاومت فشاری مقطع، میزان تراکم آرماتورهای موجود و … را تعیین کرد. در مقاله هر آنچه باید درباره آزمایش کرگیری بدانید به طور کامل توضیح دادیم.

کرگیری در بتن چگونه انجام میشود؟

برای  اجرای این فرآیند از دستگاه کرگیر استفاده میکنیم.دستگاه کرگیری یا مغزه گیری با توجه به کاربردی که دارد و توسط نیروهای مختلفی که اعمال میکند، شامل موتورهای مختلف الکتریکی، بنزینی و گاهی هیدرولیکی می باشد،همچنین بسته به اینکه این نمونه برای آزمایش میباشد و با فقط سوراخ کردن بتن از مته ها با اندازه های مختلف استفاده میکنیم. نوع جنس مته ها و همچنین جنس مصالحی که روی آن ها کار صورت می گیرد، اصطکاک و گرمای محسوسی تولید می کند که لازم است با روش های مختلف مهار گردند. چرا که در صورت عدم مهار این گرما که از اصطکاک الماس ها با مصالح به وجود می آید، سبب می شود عمر مته کم شود. همچنین سبب فشار بر روی موتور محرک نیز می گردد.به عنوان مثال در کرگیری بتن، معمولا برای خنک کردن مته از آب استفاده می شود، علاوه بر آن، از تولید گرد و خاک نیز جلوگیری می کند.

از نکات قابل ذکر این است که معمولا کرگیری بتن زمانی انجام می شود که دستگاه های نظارتی، بتن کار شده در سازه توسط پیمانکار را تایید نکرده باشند. البته مغزه گیری بتن در بعضی از کشورها، از آزمایش های استاندارد و لازم در جهت تایید بتن توسط دستگاه های نظارتی می باشند.

کرگیری بتن چیست؟

نحوه ی کارکرد دستگاه کرگیری

مغزه گیری و یا سوراخ کردن بتن به تجهیزات قدرتمند و پیشرفته ای نیاز دارد که همان طور که گفته شد از دستگاه های کرگیری استفاده می شود. این دستگاه ها بسته به نوع و قدرتشان، در اندازه های مختلف دستی و یا بزرگ به صورتی که با ماشین آلات مخصوص، حمل می گردند، تولید می شوند. برای به کارگیری این دستگاه ها، به نیروهای مکانیکی زیادی احتیاج داریم. همانطور که در بالا ذکر شد، این نوع دستگاه ها از نیروهای برقی، بنزینی و در برخی موارد از نیروی هیدرولیکی بهره می گیرند. اما به طور کلی نحوه ی کارکرد دستگاه کرگیری یکسان می باشد.

پس از مشخص نمودن محل دقیق مغزه گیری، با توجه به افقی یا عمودی بودن سطح باید کرگیری بتن صورت گیرد. به این صورت که به وسیله ی مته های معمولی، چندین سوراخ بر روی کف یا دیوار، در جهت محکم کردن پایه های دستگاه کرگیر، ایجاد می گردد. البته لازم به ذکر است، بعضی از دستگاه های مغزه گیری خودشان دارای پایه هایی هستند که خود، به سطح زیرینشان محکم می شوند. پس از محکم کردن پایه های دستگاه مغزه گیر، موتور اصلی دستگاه، روی پایه ها، قرار می گیرد.

در آخر نیز، دستگاه به منبع انرژی متناسب با آن، که معمولا برق است، وصل می شود.

کرگیری بتن مسلح

 

قابل توجه است که هنگام کرگیری بتن، آب، چندین نقش مهم را ایفا می کند. مهم ترین نقش آن، خنک کردن مته ی دستگاه می باشد. نقش دیگر آن، با منتقل کردن خرده های حفاری به سمت بیرون و بالا، سبب تمیز شدن مسیر حفاری می شود.

در آخرین مرحله، پس از رسیدن به عمق مورد نظر، دستگاه کرگیری را خاموش کرده و مغزه را بیرون می آوریم. نکته ی حائز اهمیت این است که اگر عمق حفاری ایجاد شده، بیشتر از ضخامت سطح مد نظر باشد، مغزه همراه با مته بیرون می آید اما اگر عمق حفاری ایجاد شده، کمتر از ضخامت سطح مد نظر باشد، در جهت بیرون آوردن مغزه، باید از ابزارهای به خصوصی استفاده گردد.

نکته ی بسیار مهمی که وجود دارد این است که باید توجه کرد که کرگیری بتن، بر روی بتن های مسلح و یا غیر مسلح صورت می گیرد. در بتن های غیر مسلح، همان طور که گفته شد، طبق محاسبات مهندسی، محل کرگیری مشخص می گردد. اما در بتن های مسلح، برای جلوگیری از آسیب به میلگردها، قبل از شروع به کار، بایستی از اسکنرهای به خصوصی، محل دقیق آرماتورها مشخص شده و بر اساس آن محل مغزه گیری مشخص گردد.

معایب و مزایا کرگیری بتن

کرگیری بتن، دارای مزایا و معایبی می باشد که در زیر تعدادی از آن ها را برای شما آورده ایم؛

مزایا

  • امکان مطالعه روی ساختار داخلی بتن
  • با کمک آزمایش کرگیری بتن، مغزه هایی در ابعاد مختلف تهیه کرد و بر روی آن ها آزمایش های مختلفی مانند تعیین مقاومت فشاری بتن صورت می گیرد و همچنین در جهت تعیین آنالیز ترک های موجود، طرح اختلاط، توزیع دانه بندی، نفوذ پذیری و غیره استفاده می شود.
  • تنوع در قطر مغزه ها، سبب می شود با استفاده از مته های دستگاه کرگیری، نمونه های استوانه ای با ابعاد مختلف تهیه نمود
مزایا و معایب کرگیری

معایب

  • به علت سخت بودن بتن، مغزه گیری بتن، به کندی انجام شده و نیاز به زمان زیادی دارد.
  • عمق مغزه گیری بتن، توسط دستگاه کرگیر، محدود و در حدود 3 متر می باشد. برای عمق های بیش از سه متر، بایستی از برش بتن با استفاده از سیم برش استفاده شود که این کار، زمان و هزینه های بیشتری را شامل می شود.
  • با توجه به سخت و صلب بودن بتن، مته های مغزه گیری دچار فرسایش می شوند در نتیجه نیاز به تعویض دارند.

نتیجه گیری

کرگیری بتن، از عملیات انجام شده روی سطوح بتنی سخت می باشد که در جهت تعیین پارامترهای کیفی بتن مانند مقاومت فشاری، تراکم آرماتورها و … صورت می گیرد. دستگاه های کرگیری مختلفی در بازار وجود دارند که معمولاً با انرژی برق و مته های الماسه کار می کنند. البته باید توجه کرد به علت حساس بودن عملیات کرگیری، بایستی تحت شرایط مشخصی انجام گردد.